Málþing um Jakob H. Líndal   Hvenær er maður Skagfirðingur og hvenær er maður ekki Skagfirðingur?
   Hvenær drepur maður mann og hvenær drepur maður ekki mann er spurning sem stundum er
erfitt að svara. Sama er upp á teningnum þegar reynt er að svara spurningunni í upphafi
greinarinnar. Hvað með þann sem fæddist í Austur-Húnavatnssýslu, ólst upp í Skagafirði og
eyddi fullorðinsárunum í Vestur-Húnavatnssýslu?
   Hér er átt við frumkvöðulinn, uppfinningamanninn, bóndann og jarðfræðinginn Jakob H
Líndal. Hann fæddist árið 1880 á Steiná í Svartárdal, ólst upp á Hrólfstöðum við Miklabæ í
Skagafirði og bjó síðar á Lækjamóti í Vestur Húnavatnssýslu.
Kemur hann okkur á Norðurlandi eitthvað við í dag? Getum við lært eitthvað af lífshlaupi
forfeðra okkar sem nýtist okkur til framtíðar?
   Nú eru viðsjárverðir tímar. Miklir fólksflutningar frá Norðurlandi vestra. Því er mikilvægt
fyrir okkur sem hér búum að taka höndum saman og sporna við þessari þróun. Fram að þessu
hefur verið talið mikilvægt að hleypa heindragann og kynnast öðru fólki, annarri menningu og
öðrum lífsháttum. Samfara því er mikilvægt að geta komið aftur heim með lífsreynsluna í
farteskinu og miðla af þekkingu sinni, samfélaginu og manni sjálfum og sínum til góða.
Það er skylda okkar sem eldri erum að gera samfélagið þannig að það sé eftirsóknarvert fyrir
unga fólkið að snúa til baka eftir nám og aðra reynslu sem lífið hefur upp á að bjóða.
Atvinnumöguleikar þurfa að vera fjölbreyttir þannig að menntunin nýtist, bæði er varðar
háskólamenntun, iðnmenntun, listsköpun, íþróttir og hvað eina sem mannlífið hefur upp á að
bjóða.
   Til að vera sterkari þurfum við sem búum á Norðurlandi vestra að standa saman um hagsmuni
okkar. Við erum stórt og öflugt landbúnaðarhérað, við eigum sjóinn, vötnin, laxveiðiárnar,
náttúruna, heiðarnar, jöklanna síðast en ekki síst eigum við forfeðurna. Við þurfum að státa
okkur af því fólki sem svæðið hefur alið af sér og koma þeim tilfinningum til afkomenda
okkar án þess að hreykja okkur yfir aðra.
   Skagfirðingurinn, Húnvetninginn og frumkvöðulinn Jakob H Líndal fæddist í lok nítjándu
aldar þegar mikil harðindi voru og tíðarfar erfitt. Hann braust til mennta við mikla fátækt og
tókst með harðfylgi að nýta hæfileika sína samfélaginu til góða.
   Hann fæddist í Austur-Húnavatnssýslu að Steiná í Svartárdal en fluttist til Skagafjarðar með
foreldrum sínum. Á þessum árum var fátækt mikil og framboð á námi lítið. Eftir vinnusöm ár
og nám við Möðruvallaskóla fór Jakob í Hólaskóla.
   Fram að aldamótum voru öll verk unnin með höndunum. Í byrjun tuttugustu aldar fóru
hestverkfæri að ryðja sér til rúms og var sú bylting ekki síðri en vélvæðing nútímans.
   Árið 1904 hófu bændur í Skagafirði jarðrækt við Reykjarhól í Skagafirði eða við Varmahlíð.
Var Jakob ráðin til sjá um verkið. Jakob lagði jarðhitavatnið sem kom upp úr jörðinni við
Reykjarhólinn, í malarrásum um landið, þannig að moldin hitnaði og varð rakari. Þá var
kartöflum og rófum sáð í landið.
   Jakob var frumkvöðull að nota hveravatn við ræktun og leiða það um akrana, skrifaði Jakob
síðar grein um málið í danskt landbúnaðartímarit.
   Árið 1906 lá leið Jakobs til Noregs til frekara náms, hann fór í landbúnaðarskólann í Askov.
Um sumarið vann Jakob á búgarði í Danmörku.
  Þegar Jakob kom heim 1909 hóf hann kennslu á Hólum í Skagafirði. Árið 1910 tók hann við
forstöðu Ræktunarfélag Norðurlands á Akureyri, um leið varð hann ritstjóri ársrits félagsins.
   Árið 1914 kvæntist Jakob Jónínu Sigurðardóttur frá Lækjamóti. Þau fluttu svo búferlum
þangað árið 1916 rétt fyrir frostaveturinn mikla. Jörðin hafði litlar slægjur og hóf Jakob
ræktunarstarfið. Kom hann á umfangsmikilli áveituframkvæmd, en vatnið var næringarsnautt
mýrarvatn. Þarna hannaði Jakob þúfnabana sem notaður var til að auðvelda túnrækt. Eintak af
honum er til á Byggðasafni Húnvetninga og Strandamanna á Reykjum.

    Málþing verður haldið um Jakob H. Líndal í Félagsheimilinu Víðihlíð laugardaginn 14. apríl
n.k kl. 12.00 til kl. 17.00. Farið verður í rútu um Víðidal og haldið á Gauksmýri og
kvöldverður snæddur. Þangað munu okkar helstu sérfræðingar á sviði landbúnaðar og
jarðvísinda koma og halda skemmtileg erindi. Allir eru hjartanlega velkomnir. Málþingið er
styrkt af Menningarráði.